Asistoli, kalbinizin elektrik sisteminin arızalanması ve kalbinizin pompalamayı durdurmasıdır. Bu durum, kalbinizin elektriksel aktivitesinin elektrokardiyogramda düz bir çizgi gibi görünmesine neden olduğu için “düz çizgi” veya “düz çizgilenme” olarak da bilinir. Acil CPR veya tıbbi bakım yapılmazsa, bu durum birkaç dakika içinde ölümcüldür.
Genel bakış
Asistoli nedir?
Asistol, kalbinizin elektrik sisteminin tamamen bozulması ve kalbinizin pompalamayı durdurmasıdır. Kalbinizin elektriksel aktivitesinin elektrokardiyogramda düz bir çizgi olarak görünmesi nedeniyle “düz çizgi” veya “düz çizgilenme” olarak da bilinir.
Asistoli, kalbinizin tamamen atmayı bıraktığı bir tür kalp durmasıdır . Bu genellikle bayılmanıza neden olur. Ayrıca nefes almayı bırakmanız veya sadece soluk soluğa kalmanız da olasıdır. Acil CPR veya tıbbi bakım yapılmazsa, bu durum birkaç dakika içinde ölümcüldür.
Asistoliye neden düz çizgi denir?
Asistol, özel ekipman olmadan göremediğiniz veya hissedemediğiniz için bir semptomdan ziyade klinik bir işarettir. Asistol’ü “görmenin” tek yolu bir elektrokardiyogram (genellikle ECG veya EKG olarak kısaltılır) kullanmaktır. Bu, göğsünüzün cildine tutturulmuş birkaç (genellikle 12) sensörü içeren bir tanı testidir. Elektrot adı verilen bu sensörler, kalbinizin elektriksel aktivitesini algılar ve bunu bir çıktıda veya ekranda bir dalga deseni olarak gösterir.
Kalbinizden her kalp atışında bir elektrik akımı geçtiğinde, EKG’nin dalgaları o akımın gücünü ve kalbinizden nasıl geçtiğini gösterir. Asistolde dalgayı yaratacak elektriksel aktivite yoktur, bu yüzden düz bir çizgi olarak görünür.
Asistoli nasıl oluşur?
Kalbiniz her atışında bunu iki aşamada yapar: Sistol (sis-toe-lee) ve diyastol (dye-ast-oh-lee).
- Sistol : Her kalp atışı, kalbinizin küçük bir elektrik akımı üretmesi ve bu akımın kalbinizden geçmesiyle gerçekleşir. Bu akım gereklidir çünkü ilerledikçe, kalp kasının her bölümünde bir sıkıştırma eylemi -sistol- tetikler.
- Diyastol : Bu, kalp kasınızın atımlar arasında gevşediği zamandır. Gevşemiş kas, kalbinizin odacıklarının genişlemesini ve kanla dolmasını sağlar ve kalbiniz bir sonraki kalp atışında o kanı pompalar.
Asistol olduğunda, kalbinizin elektrik sistemi hiçbir şekilde algılanabilir bir aktivite göstermez. Elektrik akımı olmadan, kalbiniz tamamen pompalamayı bırakır ve kalp durması yaşarsınız. Kalp durması yaşadığınızda, bu “klinik ölüm” olarak bilinen bir durumdur.
Ölümün farklı evreleri
Tıbbi açıdan bakıldığında, ölüm aşamalar halinde gerçekleşir. Bu aşamalar arasındaki fark, birini canlandırmanın mümkün olup olmadığıdır.
Burada başlıca ölüm tipleri şunlardır:
- Klinik ölüm . Bu, nefes almadığınız, kalbinizin pompalamadığı ve kan dolaşımınızın olmadığı anlamına gelir. Bu ortalama olarak yaklaşık beş dakika sürer.
- Beyin ölümü . Kalbiniz durduğunda ve klinik ölüm başladığında, beyin hücrelerinizin kan ve oksijen tedariki olmadan hayatta kalabileceği kısa bir pencere vardır. Bu beş dakikalık pencereden sonra, beyin hücreleriniz ölecektir. Beyin ölümü, kalp atışınızı ve nefesinizi kontrol eden beyin sapı da dahil olmak üzere tüm beyninizin kalıcı olarak çalışmayı bırakması anlamına gelir.*
*Beyin ölümü gerçekleşen bir kişinin yaşam destek makinelerinde kalacağı nadir durumlar vardır (genellikle tıbbi karar verme yetkisine sahip sevilen birinin etkilenen kişiyi yaşam desteğinde tutmayı seçmesi nedeniyle). Ancak, bu kişiler yaşam desteği olmadan yaşayamazlar. Bunun nerede gerçekleştiğine bağlı olarak, yasa bu kişileri yaşam desteği bedenlerini canlı tutsa bile yasal olarak ölü olarak kabul edebilir.
Beyin hücreleriniz yaklaşık beş dakika boyunca kan akışı olmadan hayatta kalabildiğinden, sizi yeniden canlandırmak için hala bir şans olabilir. Sağlık hizmeti sağlayıcıları kalbinizi yeterince hızlı bir şekilde yeniden çalıştırabilirse (ve daha hızlı her zaman daha iyidir), hayatta kalma şansınız çok azdır. Ancak, durum genellikle böyle değildir ve çoğu insan kalp krizinden sağ çıkamaz, özellikle de hastane ortamı dışında gerçekleşirse.
Asistoli ve nabızsız elektriksel aktivite: Farkları nelerdir?
Nabızsız elektriksel aktivite ve asistoli, kalp durmasının meydana gelme şekillerindendir.
Nabızsız elektriksel aktivite, kalbinizin hala elektriksel aktiviteye sahip olduğu, ancak kalbinizin pompalamasını sağlayacak kadar güçlü veya düzenli olmadığı anlamına gelir. Bir elektrokardiyogramda, PEA dalga desenleri oluşturur, bunlardan bazıları normal kalp ritimlerine çok benzer görünür. Bu, kalbinizin elektrik sisteminin hala çalıştığı, ancak çok zayıf veya düzensiz olduğu ve bununla birlikte bir nabzınız olmadığı anlamına gelir. Asistolde, nabzınız ve elektriksel aktiviteniz yoktur.
Olası Nedenler
Asistoliye en sık neden olan durumlar nelerdir?
Asistol, kalp durmasına neden olan veya kalbinizin elektrik sistemini önemli ölçüde bozan herhangi bir sağlık durumu veya olay nedeniyle meydana gelebilir. Asistolün en yaygın nedenlerinden bazıları şunlardır:
- Kan kaybı.
- Düşük oksijen seviyesi.
- Elektrolit sorunları veya dehidratasyon.
- Kalp krizi .
- Akciğer embolisi .
- Düzensiz kalp ritimleri (aritmiler) , özellikle ventriküler fibrilasyon ve ventriküler taşikardi .
- Travma (doğrudan kalbe veya genel olarak göğüse).
- Elektrik çarpması.
- Toksinler, özellikle bazı reçeteli ilaçlar veya eğlence amaçlı uyuşturucular (kokain gibi).
Bakım ve Tedavi
Peki bu sorun nasıl tedavi edilir?
Asistol, her saniyenin önemli olduğu tıbbi bir acil durum olan kardiyak arrestin bir parçasıdır. Asistolün yalnızca EKG ile doğrulanması mümkün olsa da, kardiyak arrestin tedavisi, nedeni ne olursa olsun aynıdır.
Kalp durması hastane dışında gerçekleştiğinde, en önemli şey hemen CPR’ye başlamak ve acil tıbbi personel gelene kadar devam etmektir. Etkili, sürekli CPR hayatta kalma şansını en üst düzeye çıkarır.
Hastane içerisinde aşağıdaki tedaviler uygulanabilir:
- CPR ( Kalp-Akciğer Canlandırması) . Tıbbi uzmanlar, bir kişi kalp krizi geçirdiğinde hemen buna başlayacaktır.
- Epinefrin . Adrenalin olarak da bilinen bu ilaç, kalbinizin yeniden başlatılmasına yardımcı olabilir.
- Altta yatan sorunu tedavi etmek . Asistol, elektrolit dengesizliği veya hipotermi gibi altta yatan bir sorun nedeniyle meydana geldiğinde, bu sorunu tedavi etmek çok önemlidir. Çoğu durumda, bu altta yatan sorunu gidermek kalbin yeniden başlatılmasına ve normal ritmine dönmesine yardımcı olacaktır.
Asistoli “şoklanabilir” bir ritim midir?
Defibrilasyon, göğsünüze yoğun bir elektrik şoku verilmesini içeren acil bir tedavidir. Anormal bir kalp ritmini normale “dönüştürmek” için kullanılır. Hastane ortamının dışında defibrilasyon, Otomatik Harici Defibrilatörler (AED’ler) adı verilen cihazlar kullanılarak mümkündür. Bu cihazlar kalp ritimlerini tespit edebilir ve gerektiğinde şok verebilir.
Ancak, tek “şoklanabilir” kalp ritimleri ventriküler fibrilasyon ve nabızsız ventriküler taşikardidir. Asistol şoklanabilir bir ritim değildir ve defibrilasyon aslında kalbi yeniden başlatmayı zorlaştırabilir. Defibrilasyon yalnızca kalbiniz asistolden şoklanabilir bir ritme geçtiğinde bir seçenektir, bu da asistollü bir kişi etkili CPR aldığında mümkündür.
Doktoru Ne Zaman Aramak Gerekir
Bu belirti ne zaman bir doktor veya sağlık hizmeti sağlayıcısı tarafından tedavi edilmelidir?
Asistoli, herhangi bir kalp durması biçimi gibi, acil tıbbi müdahale gerektiren tıbbi bir acil durumdur. Yakınınızdaki biri aşağıdakilere sahipse:
- Bayılma veya bayılma.
- Nefes almakta zorluk çekmek veya hiç nefes alamamak.
- Boyunlarında ve bileklerinde nabız yok.
112’yi arayın ve hemen CPR’ye başlayın. Acil, etkili ve sürekli CPR, kalp krizi geçiren bir kişinin hayatını kurtarmak için kritik öneme sahiptir.
Benim Sağlığım’dan bir not
Asistol, kalp durmasıyla birlikte ortaya çıkan tehlikeli bir sorundur. Hızlı müdahale ve CPR olmadan hayatta kalma şansı çok düşüktür. Ancak, kalp durması geçiren bir kişiye hızlı ve etkili bir şekilde CPR uygulandığında hayatta kalma şansı çok daha yüksektir. CPR’nin nasıl yapılacağını bilmek ve hazırlıklı olmak kritik öneme sahiptir ve asistollü bir kişi ne kadar çabuk tıbbi bakım alırsa, iyi bir sonuç alma olasılığı o kadar artar.